Autor : Petr Malec
E-mail: petr.malec@seznam.cz or petr_malec@post.cz
Tłumaczyła: Aleksandra Garus


Ogólne zasady prowadzenia hodowli Cetonidae

Ogólne uwagi o hodowli tropikalnych chrząszczy. Hodowla tropikalnych chrząszczy stała się popularnym hobby entomologów na całym świecie. Wiele gatunków coleoptera hoduje się obecnie i rozmnaża w niewoli. Ogranicza się to głównie do rodzin Scarabaeidae, Dynastidae i Lucanidae. Ta instrukcja zawiera wskazówki jak hodować chrząszcze podrodziny Cetoniinae, zwłaszcza te z tropikalnych obszarów Afryki. Na całym świecie spotkać można około 3000 gatunków Cetoniinae. Najpopularniejsze i najbardziej atrakcyjne należą do afrykańskich Goliathina. W tej grupie znajdują się największe, najpiękniejsze i często rogate chrząszcze różniące się pod względem kolorystyki, kształtu i biologii.

Teoria hodowli w niewoli. Hodowla chrząszczy powinna imitować warunki naturalne, w jakich żyją one dziko. Dotyczy to wielu czynników klimatycznych, ekologicznych i genetycznych. Konieczne jest uświadomienie sobie, że nie da się zapewnić chrząszczom identycznych z naturalnymi warunków, można jedynie imitować ich środowisko i próbować zastąpić pewne jego elementy w taki sposób, by nadal były dla nich korzystne. Przez ostatnie dziesięć lat zajmowałem się hodowlą ponad 200 gatunków Cetoniinae. Wiele z nich zostało zaprezentowanych i opisanych na tej stronie internetowej. Odbyłem również kilka podróży do Afryki po to, by zobaczyć je w ich naturalnym środowisku i poszerzyć wiedzę na temat ich biologii i ekologii. Mając takie doświadczenie należy uświadomić sobie, jak prosty jest naturalny proces rozwoju chrząszcza, a jednocześnie, jak trudno- o ile to w ogóle możliwe- przeprowadzić to samo w warunkach domowych w terrarium. Wśród ogólnej liczby 3000 gatunków Cetoniinae tylko około 10% da się hodować z łatwością, około 30% przetrwa w hodowli tylko jeden cykl życiowy, natomiast hodowla pozostałych 60% jest praktycznie niemożliwa lub jest kwestią szczęścia.

1

Cetoniinae można podzielić na trzy grupy: "łatwe", "średnie" i "trudne".

Do grupy łatwych należą gatunki dobrze adaptujące się do warunków hodowli, ich larwy zadowalają się zwykłą gnijącą materią organiczną, dorosłe osobniki rozwijają się bezpośrednio z larwy, pomijając stadium poczwarki, są aktywne i niemal natychmiast zaczynają się parzyć i składać jaja. Te gatunki można polecić początkującym hodowcom. Wśród Cetoniinae należą do nich rodzaje Cyprolais (wszystkie gatunki), Eudicella (wszystkie gatunki), Smaragdesthes (głównie wschodnie tropikalne podgatunki gatunku africana), Dicronorhina (wszystkie gatunki) i wiele z rodzaju Stephanorrhina. Do grupy średniej należą chrząszcze z problematycznymi zwyczajami dotyczącymi stadium poczwarki, składania jaj lub specjalnych wymagań larw. Zwyczaje te jednak są eliminowane wraz z rosnącą liczbą sztucznie hodowanych pokoleń. Nowo importowane afrykański Megalorrhina i azjatycki Jumnos były uważane za bardzo trudne w hodowli ze względu na kłopoty z poczwarkami i składaniem jaj- w hodowli znajdują się od pięciu lat i sprawują się bardzo dobrze. Hodowla w niewoli to proces rozwijający się, tak więc czasem hodowla okazuje się łatwiejsza, czasem trudniejsza. Te zmiany (lub raczej fluktuacje) demonstrują strzałki na rysunku 1. Zwyczaje hodowlane większości atrakcyjnych gatunków należących do Goliathina, jak np. największego afrykańskiego żuka Goliathus są niestety nieznane i ze względu na specyficzne wymagania dotyczące żywienia larw są one zaliczane do gatunków trudnych w hodowli.

Czynniki i warunki hodowli. Temperatura: powinna wynosić ok. 22-25°C dla larw, dla dorosłych osobników dobrze jest ją podwyższyć za pomocą świetlówki lub zwykłej żarówki. Wiele tropikalnych chrząszczy jest przyzwyczajonych do dłuższych okresów nasłonecznienia niż w Europie, a temperatura w nocy powinna spaść do 15 stopni.

Wilgotność. Odnosząc się do skali wilgotności od 1(suchy) do 5(mokry), najlepiej utrzymywać wilgotność na poziomie 3-4 dla larw, zmniejszając ją do 1,5-2, gdy larwy zaczynają się przepoczwarzać. Chrząszcze w kokonie są generalnie mniej wrażliwe na niższą wilgotność substratu używanego do hodowli. Poza tym, zbyt duża wilgotność podłoża w stadium poczwarki powoduje deformację pokryw skrzydłowych oraz sprzyja pojawieniu się roztoczy i rozwojowi grzybów i pleśni.

Odżywianie i skład substratu. Afrykańskie Goliathini to w większości owady dzienne, żywiące się żywicą drzew, wiele z nich można znaleźć na takich gatunkach drzew jak Protea, Vernonia czy Acacia, choć inne gatunki, jak Cremastochelini żyją w symbiozie z owadami stadnymi, a jeszcze inne można znaleźć w błotach lub kopcach termitów. Większość Cetoniinae w hodowli akceptuje mieszankę starych liści (jakichkolwiek drzew liściastych) z dodatkiem gnijącego drewna (najlepiej białego, jak buk lub dąb). Można dodać również liściaste warzywa dla niektórych gatunków (Eudicella, Pachnoda). Również błoto lub obornik są mile widzianymi dodatkami, gdyż niektóre gatunki rozwijają się w takim środowisku (Cremastochelini, Oryctes, Rhabdotis, Mausoleopsis itp.). Dorosłe osobniki w niewoli karmi się owocami (najczęściej bananami), można je jednak zastąpić galaretką dla łatwiejszego utrzymania porządku. Owoce powinny być zmieniane co drugi dzień i podawane na szklanej podstawce, aby uniknąć pojawienia się roztoczy i muszek owocówek.

Terrarium do hodowli tropikalnych chrząszczy. Wymiary powinny odpowiadać liczbie i rozmiarowi chrząszczy. Zwykle im większe, tym lepsze. Odpowiednia warstwa substratu to co najmniej 15cm. Należy dbać o jego odpowiednią wilgotność, zwłaszcza w okresie, gdy dorosłe osobniki składają jaja. Na powierzchni kładę zwykle kamyki i kawałki kory. Kora pomaga utrzymać odpowiednią wilgotność i stanowi oparcie dla chrząszczy, jeśli przewrócą się na grzbiet.

"Kanibalizm" czy larwy? Generalnie wśród larw Cetoniinae istnieje pewien rodzaj "kanibalizmu", zwłaszcza larwy z dużymi żuwaczkami mogą ranić się nawzajem, jeśli są trzymane razem. Często kończy się to śmiercią ranionego osobnika a pozostałe larwy zjadają jego ciało. Z rzeczywistym drapieżnictwem mamy do czynienia w przypadku hodowli gatunku Goliathus (i innych gatunków z grupy Goliathina). W praktyce larwom tych gatunków podaje się z pokarmem różne bogate w białko dodatki, aby utrzymać hodowlę. Jednak ten sposób hodowli jest bardzo skomplikowany i wymaga wiele cierpliwości ze strony hodowcy.

Określenie płci. Określenie płci imago Cetoniinae jest bardzo proste. Osobniki męskie często są wyposażone w rogi (Eudicella, Mecynorrhina) lub mają rowek na odwłoku (Pachnoda, Caelorrhina). Te cechy zostały opisane dla każdego gatunku z osobna w innym miejscu. Larwy można rozróżnić używając szkła powiększającego dzięki tak zwanemu "organowi Harolda", który można znaleźć na ostatnim segmencie odwłoka po stronie brzusznej. Ta mała kropka oznacza samca.


2


Zasady udanej hodowli Murphy'ego:
- Najdroższe chrząszcze zawsze składają najmniej jaj;
- Jeśli najdroższe chrząszcze składają wiele jaj, to nigdy nie w Twojej hodowli;
- Ty i Twój przyjaciel stosujecie dokładnie te same metody hodowli, ale jego dorosłe okazy są zawsze większe niż Twoje;
- Jeśli właśnie wykluł Ci się okaz bardzo rzadkiego gatunku, a masz jeszcze tylko jeden kokon, to na pewno będzie to drugi osobnik tej samej płci;
- W końcu znalazłeś dobrą metodę hodowli trudnego gatunku- ta metoda na pewno nie zadziała następnym razem;
- Jeśli kupiłeś X larw, aby w tym samym czasie wyhodować imago płci męskiej i żeńskiej, w końcu dochodzisz do wniosku, że jednak powinieneś kupić X+1;
- Mecynorhina ugandensis w Twojej hodowli jest zawsze zielony lub brązowy, podczas gdy inni mają czerwone, czarne, fioletowe, białe.... złote;
- Larwy nie zaakceptują obornika dodanego do substratu, za to całe Twoje mieszkanie będzie okropnie śmierdzieć;
- Kiedy założysz wielkie insektarium w swoim domu- zdarzy się powódź.


:)))) PM.






"Szczegóły hodowli
Dorcus titanus
palawanicus"


"Hodowla
Cossus cossus"


" Opis cyklu rozwoju
motyli i chrząszczy"


"Ogólne zasady
hodowli Cetonidae"


"Jak wykonać
sztuczny kokolit?"


"Jak pomóc motylowi
w przetrwaniu zimy?"



Wszelkie prawa zastrzeżone! Kopiowanie, powielanie i wykorzystywanie zdjęć bez zgody autora zabronione.
Hodowla chrząszczy i motyli
Zbyszek Zalewski
Tel. kom.: +48 605 354 758
Nr gadu-gadu: 4786729
Skype: zbigniewzalewski1979
E-mail: cutivatingbeetles@gmail.com